Dramat Stanisława Wyspiańskiego «Wesele» powinien znać każdy, nawet przeciętnie wykształcony, człowiek w Polsce. Czy zna to już inna para kaloszy, ale bezsprzecznie dzieło to należy do kanonu największych narodowych utworów.
Wiele cytatów z «Wesela» weszło do powszechnego użycia i czasem nawet ci, którzy je głoszą, nie wiedzą skąd czerpią swe mądrości. Jedno z takich bardziej znanych i często pojawiających się w przestrzeni publicznej sformułowań brzmi: «Niech na całym świecie wojna, byle polska wieś zaciszna, byle polska wieś spokojna».
Nieco parafrazując ten cytat można by rzec, że wielu współczesnych polityków bogatych krajów zachodnich właśnie tak, z wyłączeniem fragmentu o polskiej wsi, myśli o swoich państwach. Klasyczny przykład patrzenia nie dalej, niż na czubek własnego nosa. Cóż z tego, że w Ukrainie giną w regularnej wojnie ludzie. Cóż z tego, że front przesuwa się coraz bardziej na zachód po ukraińskiej spływającej codziennie krwią ziemi.
W dalszym ciągu to bardzo daleko od wschodnich granic Unii, o Stanach Zjednoczonych nie wspominając. Wybrańcy narodów siedzą, dumają, rozważają, co się im bardziej opłaca i czy już, czy za chwilę, a może całkiem późno (za późno?) należy wysłać pomoc militarną Ukraińcom.
A tam żołnierze umierają na polu walki, często cierpiąc przez długie godziny. Ich towarzysze broni nie mogą im pomóc, bo drony armii putina, zbrodniarza wojennego, latają bez przerwy i nie ma ich czym zestrzelić. Mogą jedynie bezsilnie patrzyć, jak ich towarzysze broni konają w mękach i samotności.
W tym samym czasie, w zaciszu bezpiecznych gabinetów, politycy tzw. «zachodu» radzą i dumają, a tam, wśród błota okopów, każda minuta jest na wagę złota. Może wprawić w osłupienie dziecięca naiwność tych wszystkich, którzy sądzą, że tocząca się wojna w najgorszym razie skończy się na wschodniej granicy Polski. Przecież nam nic nie grozi.
Lekcję historii należy odrobić jednak dokładnie, z należytą uwagą i zrozumieniem. Przywódca «wielkich» Węgier, które można chustką do nosa przykryć, Orban, i wszyscy którzy z nim dzielnie współpracują, mieli zapewne z tego przedmiotu albo ocenę niedostateczną albo pamięć historyczna zawodzi ich na całej linii. A może ich działanie jest celowe? Boję się nawet o tym pomyśleć.
To już nie smutek, to przerażenie człowieka ogarnia, jak z ust Orbana słyszy, że Ukraina nie jest państwem suwerennym. Za chwilę to samo możemy usłyszeć o państwach bałtyckich. I to zupełnie z innych ust. Wszyscy wiemy czyich. A potem? A potem już będzie z górki – trzeba będzie bronić interesów pewnej mniejszości narodowej, pojawią się słynne «zielone ludziki»… A potem? A potem to może już nic nie będzie…
Chciałabym wierzyć, że bezmyślność, cynizm czy wręcz głupota niektórych polityków oraz ich wyborców jest tylko krótkotrwałą i przemijającą przypadłością.
Widzieć dalej/nie dalej niż czubek własnego nosa, oznacza, że na dany problem czy zagadnienie patrzymy z szerszej, pełniejszej perspektywy albo postrzegamy coś w sposób bardzo ograniczony, krótkowzroczny, myśląc tylko o sobie.
Inna para kaloszy, czyli zupełnie odrębne zagadnienie, problem, inny temat do rozważań.
Każda minuta na wagę złota, a więc bardzo cenna.
Nakryć/przykryć coś chustką do nosa oznacza, że coś, o czym mowa, jest bardzo małe i niewiele znaczące.
Na całej linii – a więc całkowicie, kompletnie.
Coś będzie z górki – czyli łatwiej, prościej, według utartych schematów.
Gabriela Woźniak-Kowalik,
nauczycielka skierowana do Łucka i Kowla przez ORPEG
