Ukraińscy i polscy naukowcy przeprowadzili wspólną konferencję międzynarodową «Wołyń, Podlasie i «inne» przestrzenie. Prowincja i centrum w kulturze ukraińskiej i polskiej. Ujęcia interdyscyplinarne».

Wydarzenie zostało zorganizowane przez Wydział Filologii i Dziennikarstwa Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego imienia Łesi Ukrainki oraz Wydział Filologiczny Uniwersytetu w Białymstoku. Projekt zrealizowano w ramach programu «Regionalna Inicjatywa Doskonałości» Ministerstwa Edukacji i Nauki RP.

20 maja ukraińskie i polskie gremia naukowe licznie dołączyły do konferencji międzynarodowej o charakterze interdyscyplinarnym, poświęconej Wołyniowi i Podlasiu oraz problemom prowincji i centrum. W warunkach wojny stała się ona nie tylko deklaracją jedności i solidarności narodów ukraińskiego i polskiego, lecz też prawdziwym wyzwaniem, bo w trakcie jej obrad w Ukrainie trzykrotnie rozlegał się alarm przeciwlotniczy, co nie zniechęciło jednak uczestników. Obrady trwały do późnego wieczoru.

Wśród ukraińskich uczestników konferencji byli przedstawiciele szkół naukowych z Kijowa, Łucka, Krzywego Rogu, Tarnopola, Słowiańska, Połtawy, Równego, Czerniowców, Odessy, Dnipra, Zaporoża i Krzemieńca. Geografia polskich uczelni była nie mniej różnorodna: Warszawa. Białystok, Lublin, Rzeszów, Olsztyn i Poznań. W konferencji wzięli udział również chińscy badacze z Lanzhou (Prowincja Gansu). Niektórzy uczestnicy reprezentowali po kilka zakładów naukowych. Na przykład profesor Ołeksij Suchomłynow, który obecnie jest zatrudniony w Instytucie Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, jednocześnie reprezentował Mariupolski Uniwersytet Państwowy. Z powodu rosyjskiej agresji był zmuszony do pozostawienia własnego domu w okupowanym Berdiańsku. Wielu innych uczestników również prowadziło dyskusje naukowe jako osoby czasowo przesiedlone lub żołnierze Obrony Terytorialnej Ukrainy.

Uczestników konferencji powitał prorektor ds. edukacji i rekrutacji Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego imienia Łesi Ukrainki prof. Jurij Hromyk oraz organizatorzy konferencji. Szczególne zainteresowanie naukowców wywołały następujące tematy: «Przestrzenie «szara strefa» i «Internat» jako metafory niedomiłowania, mentalnej peryferyjności i postkolonialnej niepewności we współczesnej literaturze ukraińskiej» prof. Ołeny Bondariewej («Internat» – tytuł książki Serhija Żadana – red.), «Wołyńskie tropy Gabrieli Zapolskiej» prof. Anny Janickiej, «Powrót do prowincji, odnalezienie własnej tożsamości: poetycka wizja Igora Kałyncia» prof. Mariany Łanowyk i prof. Zoriany Łanowyk, «Wołyńskie powieści Wołodymyra Łysa z punktu widzenia ekokrytyki» prof. Jarosława Poliszczuka, «Donieck jako heterotopia we współczesnej ukraińskiej prozie militarnej» prof. Iryny Kropywko, «Elementy krajobrazu Wołynia i Polesia utrwalone na kartach listów Alojzego Felińskiego oraz wybranych pamiętników dziewiętnastowiecznych» prof. Magdaleny Patro-Kucab, «Problem «swój-obcy» w liryce współczesnych ukraińskich pisarzy na Podlasiu» docenta Wiktora Jaruczyka i in.

Na konferencji nawiązano również do «Monitora Wołyńskiego»: studentka łuckiej polonistyki Anna Dichtiaruk po konsultacji z redakcją dwujęzycznego czasopisma zaprezentowała problemy przekładu terminologii związanej z reżimem sowieckim w rubryce «Ocaleni od zapomnienia». Ze względu na duże zaangażowanie młodzieży w badania filologiczne w imieniu organizatorów wyrażam przekonanie, że w przyszłości polsko-ukraińskie studia filologiczne pozostaną perspektywiczne, a współpraca naukowa będzie się rozwijać.

Switłana Suchariewa,
kierownik Katedry Polonistyki i Przekładu
Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego imienia Łesi Ukrainki