Manipulacje wyborcze
Artykuły

W trakcie wcześniejszych wyborów parlamentarnych do Rady Najwyższej nie obeszło się bez manipulacji. Stosowanie technologii manipulacyjnych nie gwarantuje 100 % sukcesu, jednak dodaje szans do zdobycia pierwszeństwa w walce wyborczej.  

 

Mimo tego, że według prawa wyborczego, jakakolwiek reklama polityczna w ostatnim dniu przed wyborami jest zakazana, w «dniu ciszy» w Łucku można było zobaczyć ukrytą zewnętrzną reklamę partii politycznych.


Na ulicy Hłuszec w Łucku w przededniu wyborów pozostawały billboardy z hasłem «Czas się jednoczyć!», które w kampanii wyborczej były stosowane przez «Blok Petra Poroszenki». Kolory i sposób ukształtowania tekstu pozwalają stwierdzić, że była to ukryta reklama. Na tej samej ulicy znajdował się billboard z hasłem «Moim wyborem jest zwycięstwo». Stosowane w nim kolory i styl były właściwe dla reklamy partii PA «Ojczyzna».


W Nowowołyńsku i innych miejscowościach okręgu nr 19, gdzie kandydatem «Frontu Narodowego» był Ihor Huź, w «dniu ciszy» wisiał billboard z napisem «Ihor przyjdzie – zrobi porządek». Nawiasem mówiąc, kandydat zdobył zwycięstwo w wyborach. Ponadto, w imieniu kandydata Ihora Huzia wyborcy we Włodzimierzu Wołyńskim otrzymywali sms-y z nieznanego numeru o następującej treści: «Zapraszam na głosowanie za nowy kraj. Ihor Huź». Na swoich agitacyjnych billboardach w czasie kampanii wyborczej Ihor Huź stosował logotypy «Bloku Petra Poroszenki» i «Frontu Narodowego», tłumacząc się, że wspiera koalicję dwóch sił politycznych w parlamencie.


Im było bliżej wyborów, tym więcej na Wołyniu pojawiało się ulotek i gazet z elementami antyreklamy kandydatów do parlamentu. W przededniu wyborów parlamentarnych ukazała się gazeta «Prawda o kandydatach», którą wrzucano do skrzynek pocztowych mieszkańców Łucka. Opublikowane w niej artykuły to antyreklama przeciwko kilku kandydatom w okręgu 22. Gazeta pojawiła się na zlecenie organizacji pozarządowej «Bojkot». Wydanie tej gazety łamie prawo, ponieważ została ona wydrukowana na koszt przedstawicieli organizacji pozarządowej. Według cz. 6. art. 68 Ustawy Ukrainy «O wyborach deputowanych ludowych Ukrainy» takie materiały mogą być finansowane wyłącznie z funduszy wyborczych kandydatów i partii. Używanie własnych kosztów partii, kandydatów czy finansowanie z innych źródeł w kampanii przedwyborczej, w tym z inicjatywy wyborców, jest zakazane.


We Włodzimierzu Wołyńskim nieznane osoby rozpowszechniały ulotki z antyreklamą przeciw Ihorowi Huziowi i partii «Samopomoc». Rozpowszechniano również ulotki przeciw kandydatowi Serhijowi Martyniakowi. Aktywiści rozdawali je ludziom, jeździli po wsiach i namawiali, aby na niego nie głosować. Mimo wszystko Serhij Martyniak zwyciężył w 20 okręgu wyborczym (m. Horochów).


Prawo Ukrainy nie zakazuje agitowania przeciw komuś. Jednak informacja musi mieć charakter prawdziwy.


Niektóre wołyńskie gazety i wydania internetowe umieszczały ukrytą reklamę. Według danych Instytutu Informacji Masowej, Wołyń posiada czwarte miejsce w nadawaniu ukrytej reklamy wśród innych obwodów Ukrainy w trakcie kampanii przedwyborczej.


Zgodnie z prawem, wszystkie materiały agitacyjne o kandydatach wyświetlane w mediach muszą mieć oznakowanie «reklama polityczna», «agitacja przedwyborcza» lub «materiał agitacji przedwyborczej». Według Ustawy Ukrainy «O reklamie», reklama musi być oddzielona od innej informacji, niezależnie od formy i sposobów rozpowszechniania, żeby odbiorca rozumiał, że to jest reklama.


Natomiast wydanie specjalne październikowego numeru gazety komunalnej «Łucki Zamek», założycielem której jest Łucka Rada Miejska, zostało całkiem poświęcone agitacji na kandydata w okręgu 22 Romana Iwaniuka. Nie było tam oznakowania o płatnej reklamie politycznej i informacji o wydrukowaniu gazety kosztem funduszu wyborczego. Analogiczna sytuacja dotyczyła specjalnego wydania gazety «Widomosti.info», która poświęciła je głównie kandydatowi Romanowi Iwaniukowi.


Niektórzy kandydaci w celu agitacji wykorzystywali działalność fundacji charytatywnych. Na przykład na początku października, podczas spotkania z Ihorem Jeremejewym, kandydatem w okręgu wyborczym 23 (miasteczko Maniewicze), który później wygrał w wyborach, jego pomocnicy wręczyli koperty z pieniędzmi kilku wyborcom na wsi Pokaszczów. Obserwatorzy sieci pozarządowej OPORA nagrali to nа wideо. Niektórzy wyborcy dostali certyfikaty pieniężne od Wołyńskiej Obwodowej Fundacji Charytatywnej «Wołyńska Rodzina». Na każdym certyfikacie było zaznaczone «Przy wsparciu Ihora Jeremejewa». Według cz. 14 art. 74 Ustawy Ukrainy «O wyborach deputowanych ludowych Ukrainy», płacenie kosztów wyborcom i instytucjom w trakcie agitacji, udostępnienie im bezpłatnych towarów lub innych wartości materialnych jest zakazane. Te działania są uznane za przekupstwo wyborców.


Maja GOŁUB

Powiązane publikacje
Prosił, by pochowano go na Ukrainie. W Łucku pożegnano poległego na wojnie Kolumbijczyka
Wydarzenia
15 września Łuck pożegnał Kolumbijczyka Carlosa Arturo Bojórqueza Velasco, który zginął w walce o Ukrainę.
15 września 2026
Krzyż nie ma ostatniego słowa. Odpust w Torczynie
Wydarzenia
«Cierpienie nie ma ostatniego słowa, bo Krzyż nie ma ostatniego słowa. Ostatnie słowo należy do Chrystusa – i tym słowem jest zmartwychwstanie» – te słowa stały się głównym przesłaniem uroczystości Podwyższenia Krzyża Świętego, która 14 września odbyła się w katolickiej parafii w Torczynie na Wołyniu.
15 września 2026
Wieczór muzyki sakralnej w Dubnie
Wydarzenia
14 września, w święto Podwyższenia Krzyża Świętego, parafia Świętego Jana Nepomucena w Dubnie obchodziła drugi odpust.
15 września 2026
«Paleta kultur»: jak wyglądał tegoroczny międzykulturowy festiwal w Łucku
Wydarzenia
Tradycyjnie z okazji Dnia Miasta w Łucku odbył się międzykulturowy festiwal «Paleta Kultur».
14 września 2026
Rosyjskie drony przez cały dzień atakują obwód rówieński i wołyński
Wydarzenia
Od kilku godzin trwa zmasowany atak dronów na obwód wołyński oraz od samego rana na obwód rówieński. Wróg skierował drony m.in. na Kowel, Łuck, Sarny i Dubno.
12 września 2026
Trasa z początku XX wieku: w Łucku zaprezentowano audiospacer po centrum miasta
Wydarzenia
«Łesia nawet nie śniła o życiu w rytmie tanga» – audiospacer pod tym tytułem zaprezentowano w Łucku 11 września. Jest to pierwszy audiospacer w ramach projektu «Wielokulturowy Łuck: trasa z początku XX wieku» realizowanego przez teatr «Harmyder».
12 września 2026
W Równem odbędzie się jubileuszowy turniej minifutbolu dla drużyn z Ukrainy i Polski
Wydarzenia
W Równem odbędzie się X Międzynarodowy Turniej Minifutbolu «Sport zbliża serca» z udziałem drużyn dziecięcych i dorosłych z Ukrainy i Polski.
11 września 2026
Wspólne czytanie Mickiewicza w Tarnopolu
Wydarzenia
10 września w Polonijnym Stowarzyszeniu Kulturalno-Oświatowym w Tarnopolu odbyło się Narodowe Czytanie. Spotkanie miało na celu nie tylko popularyzację klasyki literatury pięknej, ale również integrację lokalnych środowisk polskich oraz placówek oświatowych.
11 września 2026
«Dialog Dwóch Kultur» zaprosił uczestników do Krzemieńca, Dubna, Wiśniowca i Ubini
Wydarzenia
W dniach 4–7 września w Krzemieńcu odbyło się forum literacko-artystyczne «Dialog Dwóch Kultur – 2026». Wyjazdowe sesje konferencji zorganizowano w Dubnie w obwodzie rówieńskim, Wiśniowcu w obwodzie tarnopolskim oraz w Ubiniach w obwodzie lwowskim.
11 września 2026