31 października w Łucku odbyło się Forum Czeskiej Wspólnoty Ukrainy «Czesi Ukrainy – w europejskim domu». Wydarzenie zorganizowała Państwowa Służba Ukrainy ds. Polityki Etnicznej i Wolności Sumienia (DEWS). Wydarzenie stało się platformą do dialogu i wymiany pomysłów.

W Łucku zebrali się przedstawiciele czeskiej wspólnoty, dyplomaci, naukowcy, działacze kultury, nauczyciele i młodzież, aby, jak zaznaczyła DEWS na swojej stronie internetowej, porozmawiać o wspólnych wartościach, partnerstwie i drodze do Europy.

Przed rozpoczęciem oficjalnej części uczestnicy Forum zapoznali się z wystawą «Wybitni Czesi Ukrainy» oraz ekspozycją poświęconą tradycyjnym czeskim rzemiosłom, którą przywieziono z Żytomierza.

Forum rozpoczęło się od odśpiewania hymnów Ukrainy i Czech przez chór Wołyńskiego Obwodowego Towarzystwa Czechów «Matice Volyňská».

Następnie uczestnicy wydarzenia uczcili pamięć poległych obrońców Ukrainy pochodzenia czeskiego. Zgromadzeni obejrzeli wideo, przedstawiające sylwetki żołnierzy. Wśród nich był m.in. Wadym Smirnow, przedstawiciel czeskiej wspólnoty Łucka, który zginął 11 maja 2024 r. w obwodzie donieckim. Oficjalnie o jego śmierci poinformowano dopiero kilka dni temu, 28 października.

Następnie Tetiana Łytwyna, prezes Rówieńskiego Związku Wołyńskich Czechów, przedstawiła monolog «Kobieta z wojny», w którym wspominała pierwsze godziny pełnoskalowej rosyjskiej inwazji na Ukrainę, przeżyty ból, a także siłę ducha ukraińskich kobiet. Wicekonsul Republiki Czeskiej Petra Ksus przeczytała wiersz swojego syna poświęcony cierpieniu Ukraińców i wsparciu, jakie Ukraina otrzymuje z zagranicy.

Przewodniczący Państwowej Służby Ukrainy ds. Polityki Etnicznej i Wolności Sumienia Wiktor Jeleński w swoim przemówieniu podkreślił znaczenie jedności dla kształtowania narodu. «Najważniejsze dla narodu jest pragnienie bycia wspólnotą, aby wspólnie wkładać w tę wspólnotę swoją krew, pot, cierpienia i osiągnięcia. Właśnie to kształtuje naród, bogaty w rozmaite barwy etniczne, religijne, kulturowe, tak jak naród ukraiński jest wzbogacany przez czeską, żydowską, węgierską czy niemiecką niepowtarzalność. To gwarancja naszej stabilności i niezłomności» – podkreślił Wiktor Jeleński.

Przedstawiciel Ministerstwa Spraw Zagranicznych Czech Jiří Kratký mówił o historycznych powiązaniach pomiędzy Czechami a Wołyniem. Podkreślił, że Czesi w Ukrainie to wielka rodzina, która jest dobrze zintegrowana z ukraińskim społeczeństwem. Zaznaczył, że swoją działalnością czeskie wspólnoty w Ukrainie przyczyniają się do zachowania przez Czechów tożsamości narodowej, języka i kultury. Ponadto podziękował ukraińskim Czechom za ich aktywność w życiu społecznym oraz za odwagę tym z nich, którzy obecnie bronią Ukrainy.

O pomocy udzielanej Ukrainie przez Czechy od początku wojny, zarówno w dziedzinie ochrony zdrowia, m.in. poprzez projekty modernizacji szpitali, jak i w sferze politycznej, wspierając jej drogę do integracji europejskiej, mówił Konsul Generalny Republiki Czeskiej we Lwowie Jiří Borcel. «Naszym głównym celem jest wsparcie Ukrainy w jej drodze do Unii Europejskiej i NATO» – podkreślił Jiří Borcel. Konsul podziękował ukraińskim Czechom za pielęgnowanie tradycji, a władzom obwodu wołyńskiego – za współpracę.

Iwan Rudnycki, przewodniczący Wołyńskiej Obwodowej Administracji Wojskowej, wyraził wdzięczność narodowi czeskiemu za wsparcie Ukrainy w ciągu wszystkich lat wojny. «To prawdziwy przejaw partnerstwa oraz europejskiej solidarności» – podkreślił.

Podczas dyskusji panelowych uczestnicy forum omówili rolę czeskiej wspólnoty w reformach związanych z integracją europejską oraz w rozwoju partnerstwa między samorządami Ukrainy i Czech, sposób, w jaki doświadczenie Czech pomaga rozwijać się ukraińskiemu biznesowi, język, który łączy pokolenia, historie młodych Czechów w Ukrainie oraz zachowanie czeskiego dziedzictwa kulturowego w Ukrainie.

Wydarzenie zakończyło się występami zespołów artystycznych czeskiej wspólnoty w Ukrainie.

Anna Korec

Fot: Karolina Syrotiuk