W Łucku odbyła się konferencja inauguracyjna dwóch projektów międzynarodowych, w ramach których współpracują ratownicy z obwodu wołyńskiego oraz z województwa lubelskiego i podlaskiego. 5 czerwca spotkali się w Łuckim Centrum Biznesowym, aby omówić planowane działania.

Projekt «Wspólna promocja i realizacja działań związanych z odpornością na zmiany klimatu – klęski żywiołowe i pożary» (ClimSafe) Główny Zarząd Państwowej Służby Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych w Obwodzie Wołyńskim realizuje we współpracy z Komendą Wojewódzką Państwowej Straży Pożarnej w Lublinie. Partnerem w projekcie «Poprawa bezpieczeństwa w obszarze transgranicznym Polski i Ukrainy w zakresie ratownictwa» (HydroGuard) jest Miasto Augustów w województwie podlaskim.

«Projekty te są bardzo ważne, ponieważ wspierają naszą służbę i pomagają ratować ludzi» – powiedział podczas otwarcia konferencji przewodniczący Głównego Zarządu Państwowej Służby Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych w Obwodzie Wołyńskim Myrosław Demianczuk.

W konferencji wzięli udział partnerzy projektów, a także przedstawiciele władz, Konsulatu Generalnego RP w Łucku, Państwowej Służby Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych z innych obwodów oraz Programu Interreg NEXT Polska–Ukraina 2021–2027, w ramach którego dofinansowane są obydwie inicjatywy.

«Program obejmuje sześć obwodów Ukrainy i cztery województwa Polski. Sprzęt, który kupują Państwo w ramach projektów, służy człowiekowi, a to właśnie on jest dla nas najważniejszy» – powiedział Wasyl Chimiak, kierownik Oddziału Wspólnego Sekretariatu Programu Interreg NEXT Polska–Ukraina 2021–2027 we Lwowie, zwracając się do ratowników.

Zgromadzeni zapoznali się z działaniami zaplanowanymi w obu projektach, a także z szeregiem innych projektów realizowanych na terenie obwodu wołyńskiego we współpracy z polskimi partnerami. Dyskutowali o ekologicznych innowacjach w zapobieganiu ryzyku klęsk żywiołowych i katastrof oraz prowadzeniu akcji poszukiwawczo-ratowniczych na wodzie.

Oba projekty zainaugurowane podczas konferencji mają na celu rozwój odporności w warunkach zmian klimatycznych i klęsk żywiołowych, a także zwiększenie skuteczności służb ratowniczych i przeciwpożarowych w regionach partnerskich, czyli w województwie lubelskim i podlaskim oraz obwodzie wołyńskim. «Jednocześnie na konferencję do Łucka przybyli funkcjonariusze Służby ds. Sytuacji Nadzwyczajnych z każdego obwodu Ukrainy. Zapoznają się z naszym doświadczeniem i wyjadą z gotowymi rozwiązaniami» – powiedział Wołodymyr Nesterow, rzecznik Państwowej Służby Ukrainy ds. Sytuacji Nadzwyczajnych w Obwodzie Wołyńskim.

«Mogą zapoznać się z tymi doświadczeniami, rozwiązaniami, innowacjami i przedstawić własne propozycje innym zagranicznym grantodawcom» – dodał Wasyl Chimiak.

Projekt ClimSafe przewiduje przebudowę Centrum Praktycznego Szkolenia Ochotniczych Straży Pożarnych w Lubelskiem i Centrum Szkolenia Ratownictwa w Łucku. Na terenie kilku powiatów województwa lubelskiego zostaną zainstalowane punkty łączności radiowej w celu szybszego reagowania i koordynacji działań podczas rozległych katastrof. Ponadto partnerzy zakupią specjalistyczne pojazdy dla swoich jednostek, przeprowadzą wspólne szkolenia, określą zasady zarządzania sytuacjami kryzysowymi na obszarach przygranicznych oraz opracują podręcznik metodyczny dla straży pożarnych Polski i Ukrainy.

W ramach projektu HydroGuard dla jednostek zakupione zostaną pojazdy ratowniczo-gaśnicze i sprzęt do działań na wodzie. Po stronie polskiej będzie to: łódź z silnikiem i przyczepą, pojazd ratowniczo-gaśniczy, czterokołowiec ze sprzętem ratowniczym oraz drobny specjalistyczny sprzęt gaśniczy, po ukraińskiej – w pełni wyposażone specjalne stacje nurkowe, wóz strażacki, skutery wodne, zestawy hydroakustycznych stacji łączności, specjalne podwodne stacje oświetleniowe itd. Planowana jest również wymiana doświadczeń podczas wspólnych ćwiczeń.

«Nasza jednostka OSP Augustów-Lipowiec często działa na wodzie, gdyż Augustów ma siedem jezior oraz otoczony jest Puszczą Augustowską z wieloma lasami i bagnami. Nie wykluczamy pojawienia się u nas w przyszłości bazy ćwiczeniowej i szkoleniowej dla nurków strażaków. Jednocześnie na doświadczenie z tym związane bardzo mocno w tym projekcie (HydroGuard – red.) postawili strażacy z Łucka» – powiedział «Monitorowi Wołyńskiemu» burmistrz Augustowa Mirosław Karolczuk.

Te projekty, jak podkreślił, pozwalają nie tylko na rozwój współpracy i wspólne szkolenia, ale również na kupowanie nowoczesnego wyposażenia dla strażaków pozwalające na szybsze i skuteczniejsze przeciwdziałanie zagrożeniom, w tym na wodzie, co jest bardzo ważne dla Augustowa.

Program Interreg NEXT Polska–Ukraina 2021–2027 był przygotowywany jeszcze w 2019 r. «Priorytety opracowane wówczas są do dziś aktualne dla regionów partnerskich» – zaznaczył Wasyl Chimiak.

Jednocześnie pełnoskalowa rosyjska inwazja na Ukrainę postawiła przed strażakami nowe wyzwania.

«Współpracując z Polakami, dzielimy się również doświadczeniami zdobytymi w warunkach wojny. Nasi ratownicy jeździli do Polski na szkolenia, podczas których opowiadali o ratowaniu ludzi spod gruzów i gaszeniu pożarów w trudnych warunkach. Podczas spotkań w Ukrainie Polacy również zapoznają się z naszymi doświadczeniami, zwłaszcza w zakresie rozminowywania, ponieważ w polskiej Straży Pożarnej nie ma służby, która zajmuje się rozminowywaniem, robią to tylko wojskowi» – zaznaczył Wołodymyr Nesterow.

Jak powiedział burmistrz Augustowa Mirosław Karolczuk polskie samorządy również przyglądają się sytuacji na Ukrainie: «Chcemy czerpać niektóre rozwiązania, które Ukraina ma u siebie. Dzisiaj moi koledzy oglądają schrony w Łucku. Niedługo w Polsce mają zostać przeznaczone środki na obronność, w tym na miejsca ukrycia i schrony, chcemy wiedzieć, jak to zrobić mądrze».

Zdaniem moich rozmówców wszystkie szkolenia dla ukraińskich i polskich ratowników w ramach wspólnych projektów pozwalają na zrozumienie, kto co robi oraz co i jak działa. «Żeby w przypadku wspólnych działań w sytuacjach nadzwyczajnych rozumieć, kto co potrafi, kto czym się zajmuje, co musimy ze sobą zabrać. Abyśmy mogli pracować bez granic» – zaznaczył Wołodymyr Nesterow.

Rzecznik Państwowej Służby ds. Sytuacji Nadzwyczajnych w obwodzie wołyńskim powiedział również, że Ukraina jeszcze ponad 10 lat temu przejęła od Polski doświadczenia w zakresie działalności Zespołów Zarządzania Kryzysowego. «Takie zespoły działają u nas na poziomie rejonu. W przypadku sytuacji nadzwyczajnych zbierają się tam szefowie rejonu, ratownicy, lekarze, służby socjalne. Do tego punktu, gdzie są warunki do normalnego funkcjonowania, spływają wszystkie informacje. Tutaj podejmowane są wspólne decyzje, stąd natychmiast rozchodzą się wytyczne».

W ostatnich latach w ukraińskich hromadach aktywnie tworzone są na wzór polskich Ochotnicze Straże Pożarne. System OSP istnieje w Polsce od wielu lat, jest dobrze zorganizowany i skuteczny. W Ukrainie jest rozwijany przy wsparciu Państwowej Służby ds. Sytuacji Nadzwyczajnych, jak również polskich partnerów, na przykład Fundacji Solidarności Międzynarodowej.

Tekst i zdjęcia: Natalia Denysiuk