Adolf Szelążek biskup Łucki
Artykuły

9 lutego minęło 60 lat od dnia śmierci biskupa Adolfa Piotra Szelążka, ostatniego ordynariusza diecezji Łuckiej przed agresją sowiecką na te tereny.

14 lutego w łuckiej katedrze Świętych Apostołów Piotra i Pawła została odprawiona Msza Święta żałobna, której przewodniczył Jego Ekscelencja Arcybiskup Ivan Jurkovič, Nuncjusz Apostolski na Ukrainie.

Przed Liturgią p. dr hab. Włodzimierz Osadczy, profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, wygłosił referat pt. Diecezja Łucka i jej pasterz, biskup Adolf Piotr Szelążek, w którym wyeksponował życiorys biskupa Szelążka na tle realiów politycznych i religijnych tamtych czasów, a także naszkicował ich kontekst historyczny.

W uroczystościach uczestniczyli hierarchowie rzymskokatoliccy: ks. bp Bronisław Biernacki – ordynariusz diecezji Odesko-Symferopolskiej, ks. bp Marian Buczek – ordynariusz diecezji Charkowsko-Zaporoskiej, ks. bp Witalij Skomarowski – biskup pomocniczy diecezji Kijowsko-Żytomierskiej oraz gospodarz – ks. bp Marcjan Trofimiak, ordynariusz diecezji Łuckiej. Kościół Greckokatolicki reprezentował o. infułat Roman Behej z egzarchatu Łuckiego.

Głosząc homilię bp Marcjan Trodimiak podkreślił, iż biskup Szelążek został mianowany ordynariuszem diecezji Łuckiej w bardzo trudnych czasach. Na północnym wschodzie pojawiła się nowa granica, która oderwała od diecezji dużą ilość parafii, które znalazły się pod okupacją sowiecką. W roku 1939 granica ta przesunęła się dalej na zachód i w jej obrębie znalazła się wówczas cała diecezja. Nowa (sowiecka) władza zaczęła od tego, iż wyrzuciła biskupa z jego rezydencji. Rozpoczęły się prześladowania osób duchownych. 23 czerwca 1941 roku NKWD dokonała egzekucji więźniów łuckiego więzienia, które znajdowało się w dawnym klasztorze sióstr Brygidek. Zginęło wtedy ponad cztery tysiące osób. W tymże roku zaczęła się okupacja niemiecka, co nie polepszyło sytuacji nie zważając nawet na to, że biskup wysłał kilku księży na wschodnie tereny Ukrainy.

001

Najbardziej tragicznym dla diecezji Łuckiej był rok 1943. W samą tylko niedzielę, 11 lipca 1943 roku, zaatakowanych zostało jednocześnie ponad 160 miejscowości, wskutek czego zginęły tysiące katolików, zamordowanych również zostało 21 kapłanów.

W roku 1944 powróciła władza sowiecka. W 1945 r. biskup Szelążek został aresztowany, a w roku 1946 – dzięki interwencji Stolicy Apostolskiej – uwolniony i deportowany do Polski, gdzie zmarł 9 lutego 1950 roku.

Biskup Marcjan Trofimiak położył akcent na niezłomnej wierze i wierności biskupa Adolfa Piotra Szelążka, jak również kapłanów diecezji Łuckiej, którzy wierni swojemu powołaniu, nie zważając na prześladowania, służyli Panu Bogu i Kościołowi. Obecne odrodzenie życia religijnego na Ukrainie jest owocem ich bohaterstwa.

Biskup wspomniał również kapłanów diecezji Łuckiej – Antoniego Chomickiego, Władysława Bukowińskiego, Bronisława Drzepeckiego, Adolfa Kukurydzińskiego, Józefa Kuczyńskiego, Andrzeja Gładysiewicza, którzy przeszli przez gehennę łagrów stalinowskich i mimo to służyli Kościołowi do końca.

Na zakończenie homilii bp Trofimiak powtórzył, że my jesteśmy ich spadkobiercami, jesteśmy ich dziećmi.

Wiaczesław KRYSZTAL

Powiązane publikacje
Dzień skupienia duchowieństwa i sióstr zakonnych diecezji łuckiej w Maniewiczach
Wydarzenia
9 czerwca w parafii Ducha Świętego w Maniewiczach odbył się comiesięczny Dzień Skupienia duchowieństwa i sióstr zakonnych diecezji łuckiej. Był to czas modlitwy, formacji oraz braterskiego spotkania prezbiterium diecezji wraz z osobami konsekrowanymi.
10 czerwca 2026
Wołyński zespół młodzieżowy «Felińska VOICE» zwyciężył na festiwalu w Odessie
Wydarzenia
Dziesiąta, jubileuszowa edycja Międzynarodowego Festiwalu Sztuki «Biała Akacja» odbyła się pod koniec maja w Odessie. Uczestnicy z różnych krajów mieli okazję do zaprezentowania swoich występów w wielu kategoriach: wokal estradowy, choreografia, muzyka instrumentalna, sztuka teatralna i plastyczna.
09 czerwca 2026
Życzenia dla Czesława Chytrego z okazji 80. urodzin
Wydarzenia
8 czerwca 80. urodziny obchodzi Czesław Chytry z Równego – członek Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy, Narodowego Związku Dziennikarzy Ukrainy, archiwista, parafianin kościoła Świętych Apostołów Piotra i Pawła.
08 czerwca 2026
W Szkole Polskiej w Kowlu zakończył się rok szkolny
Wydarzenia
Zakończenie roku szkolnego w Towarzystwie Kultury Polskiej w Kowlu to nie tylko zamknięcie kolejnego etapu nauki, ale zawsze przede wszystkim moment refleksji nad wspólnie przeżytą drogą, sukcesami i wyzwaniami, które ukształtowały nas jako społeczność podtrzymującą polski język, tradycje i obyczaje.
08 czerwca 2026
Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Chrystusa w Dubnie
Wydarzenia
Uroczystość Bożego Ciała jest obchodzona przez katolików w czwartek po niedzieli Trójcy Przenajświętszej. Jednak w Ukrainie jest to dzień powszedni, dlatego Boże Ciało przenoszone jest tu niedzielę, aby mogło w nim uczestniczyć jak najwięcej wiernych.
07 czerwca 2026
W Jazłowcu świętowano Dzień Dziecka
Artykuły
6 czerwca w klasztorze Zgromadzenia Sióstr Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Jazłowcu w obwodzie tarnopolskim obchodzono Dzień Dziecka. Święto tradycyjnie odbyło się przy wsparciu Konsulatu Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej w Łucku. Dla dzieci i rodziców przygotowano koncert oraz konkursy.
07 czerwca 2026
Trzy paralele dotyczące konfliktów międzyetnicznych. Ukazała się monografia prof. Oksany Kaliszczuk
Wydarzenia
Na Wołyńskim Uniwersytecie Narodowym im. Łesi Ukrainki w Łucku odbyła się prezentacja książki Oksany Kaliszczuk pt. «Aromat pamięci i historii z nutką goryczy. Analiza porównawcza wydarzeń II wojny światowej».
06 czerwca 2026
Notatka Alojzego Felińskiego o «Dzienniku Wołyńskim»
Artykuły
Proponujemy Państwa uwadze artykuł «Ziemi Wołyńskiej do pamiętnika. Przyczynek do rozwoju dziennikarstwa polskiego na Wołyniu», opublikowany w nr. 3 «Ziemi Wołyńskiej» z 1939 r.
05 czerwca 2026
Jan Malicki profesorem honorowym Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki
Artykuły
Na Wołyńskim Uniwersytecie Narodowym im. Łesi Ukrainki odbyła się uroczystość wręczenia tytułu profesora honorowego dla Jana Malickiego, dyrektora Studium Europy Wschodniej Uniwersytetu Warszawskiego.
04 czerwca 2026